MAKALE >> Ä°lk Ä°zlenim Ne Kadar DoÄŸru
İnsanlar birbirini 2 saniyede tanıyabilir mi ya da 2 saniyede o insanla ilgili vardığımız yargı daha sonra değişir mi? Bununla ilgili birçok araştırma var ama hiç şüphesiz Harvard Üniversitesinde yapılmış araştırma en ilginç olanlarından biri.
İki psikolog öğretmenlerin sınıfta ders verirken etkinliğini araştırdılar. Bir grup öğretim görevlisini ders verirken videoya kaydettiler. Daha sonra bu kasetlerden alınmış yalnız görüntülerden oluşan ve ses içermeyen kısa bölümleri izleterek, izlettikleri kişilerden hocaları etkileyicilik açısından değerlendirmelerini istediler. Gösterilen bölümler öğretmenleri ders anlatırken -sınıfı kareye almadan- sadece 10 saniyelik görüntülerdi. Hocaları değerlendirenler 15 farklı kritere göre not verdiler. İlk bakışta 10 saniyelik görüntü sonucu yapılan değerlendirmenin çok sağlıklı olacağı düşünülmez. Ancak sonuçlar hiç de düşünüldüğü gibi olmamış.
Araştırmacı aynı deneyi 5 saniyelik filmlerle tekrarladı. Başka bir grup değerlendirmeci bu kayıtlara bakarak öğretim görevlilerine not verdiler. Bu ikinci grubun değerlendirmesi, on saniyelik kayıtlara göre değerlendirme yapanlarla istatistiksel bir hata payı dışında aynıydı. Son olarak araştırmacı başka bir gruba 2 saniyelik kayıtlar izletti. Sonuçlar yine öncekilerle aynıydı.
Daha sonraki yıllarda benzer bir çalışma işe alım konusunu da araştırıldı. 2 araştırmacı, iş başvurusunda bulunan adaylarla görüşme yapacak iki kişiyi, genel kabul görmüş görüşme teknikleri konusunda altı hafta eğittiler. Bu iki görüşmeci değişik geçmişlerden gelen 98 gönüllü ile iş görüşmeleri yaptılar. Her görüşme 15-20 dakika sürdü ve videoya kaydedildi. Daha sonra bu kayıtlar 15 saniyelik bölümler haline getirildi. Bu bölümde aday odaya giriyor, görüşmeci ile el sıkışıyor ve oturuyordu. Görüntüde başkaca bir şey yoktu. Tahmin edileceği gibi başka bir grubun bu kasetlere bakarak yaptığı değerlendirmeler, görüşmenin tamamına bakarak değerlendirme yapan iki eğitimli görüşmecininkilerle büyük oranda örtüşüyordu.
